Toen Sirenie het veld opging, volgden de meisjes haar voorbeeld

Op een stoffig voetbalveld in Gisuru, Burundi, fluit Sirenie en stuurt een groep meisjes achter de bal aan. Ze houdt ze goed in de gaten en moedigt ze aan terwijl ze rennen, lachen en vrolijk spelen. Even glimlacht ze – want voor meisjes zoals zij was het niet altijd zo.

Toen Sirenie op 10-jarige leeftijd voor het eerst een voetbalveld betrad, vonden veel mensen dat ze daar niet thuishoorde. In haar gemeenschap werd voetbal gezien als een sport voor jongens en meisjes die het beoefenden, kregen vaak kritiek en werden ontmoedigd. Sommige gezinnen waren bang dat de sport de reputatie van een meisje zou schaden en zelfs haar kansen op een huwelijk zou verkleinen.

In verzet tegen de normen

In veel gemeenschappen in Burundi worden meisjes nog steeds geconfronteerd met belemmeringen die hen ervan weerhouden om aan sport te doen en leidinggevende functies te bekleden. Maatschappelijke verwachtingen beperken vaak het zelfvertrouwen van meisjes en bepalen wat zij denken dat mogelijk is. Vrouwelijke coaches zijn bijzonder zeldzaam: zij maken slechts 11,5% (72 van de 626) van alle coaches uit.

Toen Sirenie tien jaar oud was, keek ze op school naar de jongens die aan het voetballen waren en dacht: "Dat kan ik ook leren." De jongens verwelkomden haar, maar de gemeenschap niet. "Mensen zeiden dat een meisje dat voetbalt schande over haar familie brengt," herinnert Sirenie zich. Sommigen drongen er bij haar moeder, Isidora, op aan om haar te laten stoppen. Maar Isidora weigerde zich te laten ompraten.

"Ze trainde en hielp ook nog steeds thuis", voegde ze eraan toe. Dankzij die steun bleef Sirenie oefenen. Als er te weinig materiaal was, maakten zij en haar vrienden ballen van bananenbladeren. Haar zelfvertrouwen groeide, en daarna ook haar leiderschap: ze begon kinderen uit de buurt bij elkaar te roepen om te spelen.

Via het ‘Sports Protect – Kukivi’-project van Right To Play, dat wordt ondersteund door de Olympic Refuge Foundation, heeft Sirenie een opleiding gevolgd om gemeenschapscoach te worden. Het programma leidt gemeenschapscoaches op om via sport en spel levensvaardigheden te ontwikkelen, zoals samenwerken, leiderschap en zelfvertrouwen, met name voor meisjes aan wie is verteld dat sport ‘niets voor hen is’.

Van speler tot coach

Via Kukivi heeft Sirenie geleerd hoe ze inclusieve trainingen kan leiden, een veilige omgeving kan creëren en jongere kinderen kan begeleiden. Tegenwoordig is Sirenie niet langer alleen maar een voetbalster. Ze is een buurtcoach en een rolmodel voor meisjes. Ze geeft regelmatig trainingen in haar buurt en helpt meisjes zo om zelfvertrouwen op te bouwen, voor zichzelf op te komen en in zichzelf te geloven.

Ouders die vroeger twijfelden aan de deelname van meisjes aan sport, laten hun dochters nu meedoen aan haar trainingen. "Voetbal heeft mijn dochter er niet van weerhouden om succesvol te zijn", zegt Isidora trots.

Voor Sirenie is de grootste verandering dat ze ziet hoe andere meisjes nu in zichzelf geloven.

Sirenie is van plan om te blijven coachen en meer meisjes bij de sport te betrekken. Ze hoopt dat het op een dag niet langer als iets bijzonders wordt gezien dat meisjes voetballen, maar als iets heel normaals.

Het Sports Protect – Kukivi project, gefinancierd door de Olympic Refuge Foundation en ondersteund door het Nationaal Olympisch Comité van Burundi en het Ministerie van Jeugd, Sport en Cultuur, helpt kinderen en jongeren die te maken hebben gehad met vluchtelingenschap om via sport en spel zelfvertrouwen, veerkracht en leiderschapskwaliteiten op te bouwen. Het programma heeft 80 buurtcoaches opgeleid en 16.000 jongeren bereikt in de provincies Cibitoke en Ruyigi. Door veilige ruimtes te creëren en ouders, coaches en leeftijdsgenoten te leren hoe ze psychosociale ondersteuning kunnen bieden, helpt het project jongeren om zelfvertrouwen en eigen verantwoordelijkheid op te bouwen.